Giải mã thắc mắc HPV tuýp 18 có gây ung thư cổ tử cung không?

HPV tuýp 18 là một trong những tuýp HPV nguy cơ cao có liên quan đến ung thư cổ tử cung, nhưng không phải mọi trường hợp nhiễm virus này đều sẽ tiến triển thành bệnh. Việc hiểu đúng về HPV tuýp 18 sẽ giúp chị em chủ động theo dõi sức khỏe và lựa chọn phương pháp tầm soát phù hợp. 

1. HPV tuýp 18 là gì?

HPV (Human Papillomavirus) là nhóm virus gây u nhú ở người, lây truyền chủ yếu thông qua đường tình dục. Phần lớn các trường hợp nhiễm HPV không gây triệu chứng rõ ràng. Hệ miễn dịch có thể tự đào thải virus trong vòng 1 – 2 năm mà không cần điều trị. Tuy nhiên, ở một số trường hợp, virus HPV tồn tại dai dẳng và làm tăng nguy cơ xuất hiện các tổn thương tiền ung thư hoặc ung thư.

Hiện nay, các nhà khoa học đã xác định được hơn 200 chủng HPV khác nhau, trong đó khoảng 40 chủng có thể gây nhiễm ở vùng sinh dục. Dựa trên khả năng gây bệnh, chúng có thể được chia thành hai nhóm chính: 

• HPV nguy cơ thấp: ít liên quan đến ung thư, có thể gây tình trạng u nhú, mụn cóc, v.v… 
• HPV nguy cơ cao: có thể gây rối loạn quá trình kiểm soát tăng sinh của tế bào biểu mô cổ tử cung, từ đó làm tăng nguy cơ xuất hiện các tổn thương tiền ung thư và ung thư.

Một số tuýp HPV nguy cơ cao 

HPV tuýp 18 là một trong những chủng virus HPV nguy cơ cao nhất, cùng với tuýp 16, gây ra khoảng 70% các ca ung thư cổ tử cung trên toàn cầu. Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa với việc bất kỳ ai nhiễm HPV tuýp 18 cũng sẽ mắc ung thư. Nguy cơ mắc bệnh còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như thời gian virus tồn tại trong cơ thể, tình trạng miễn dịch của người bệnh và việc theo dõi, tầm soát định kỳ.

2. Vì sao HPV tuýp 18 lại nguy hiểm? 

Như đã đề cập phía trên, HPV tuýp 18 là một trong những type HPV nguy cơ cao thường được phát hiện ở các trường hợp ung thư cổ tử cung. Khi virus tồn tại kéo dài, vật liệu di truyền của virus có thể tác động đến hoạt động của tế bào cổ tử cung, làm rối loạn quá trình kiểm soát tăng sinh tế bào.

Những thay đổi này thường diễn ra âm thầm trong nhiều năm. Chính vì vậy, đa số chị em nhiễm HPV có thể không nhận thấy triệu chứng bất thường ở giai đoạn đầu nếu không thực hiện tầm soát định kỳ.

Một trong những hiểu lầm phổ biến là nếu phát hiện HPV tuýp 18 tồn tại trong cơ thể đồng nghĩa với nguy cơ mắc ung thư cao. Thực tế, ở phần lớn người khỏe mạnh, hệ miễn dịch có thể loại bỏ HPV sau một thời gian. Tuy nhiên virus này nếu tồn tại dai dẳng trong cơ thể, những biến đổi của chúng có thể tiến triển bệnh nặng hơn nếu không được phát hiện kịp thời.

HPV 16 và HPV 18 là một trong số những nguyên nhân phổ biến nhất gây ung thư cổ tử cung

Không phải mọi trường hợp nhiễm HPV tuýp 18 đều có mức độ nguy cơ giống nhau. Một số yếu tố có thể làm tăng khả năng virus tồn tại kéo dài trong cơ thể, bao gồm:

• Hệ miễn dịch suy giảm.
• Hút thuốc lá.
• Quan hệ tình dục không an toàn.
• Đồng nhiễm nhiều type HPV nguy cơ cao.
• Không tầm soát định kỳ theo khuyến cáo.

Việc nhận biết các yếu tố này giúp mỗi người chủ động hơn trong việc theo dõi sức khỏe và giảm nguy cơ bỏ sót các tổn thương ở giai đoạn sớm. 

3. Nguy cơ gây ung thư cổ tử cung nếu dương tính với HPV tuýp 18 

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), nhiễm HPV nguy cơ cao là nguyên nhân của phần lớn các trường hợp ung thư cổ tử cung. Trong đó, HPV tuýp 16 và HPV tuýp 18 được coi là nguyên nhân phổ biến nhất gây ra bệnh này. Quá trình gây bệnh của chúng thường diễn ra âm thầm qua nhiều năm trước khi tiến triển thành tổn thương tiền ung thư hoặc ung thư cổ tử cung.

Tuy nhiên, không phải mọi trường hợp nhiễm HPV tuýp 18 đều sẽ tiến triển thành ung thư cổ tử cung. Mức độ ảnh hưởng của virus còn phụ thuộc vào thời gian nhiễm, khả năng đáp ứng của hệ miễn dịch cũng như việc theo dõi và tầm soát định kỳ. 

Hình ảnh tỷ lệ các ca ung thư cổ tử cung với nguyên nhân do HPV 16/18*

*Li, Y., Chen, J., Hu, Y. and Ma, L. (2024). Effects of 5-aminolevulinic acid photodynamic therapy for cervical low-grade squamous intraepithelial… Frontiers in Medicine, [online] 10. doi:10.3389/fmed.2023.1301440.

Nếu chị em nhận được kết quả dương tính với HPV tuýp 18, nó chỉ phản ánh sự hiện diện của virus và chưa thể khẳng định mức độ chắc chắn đã mắc ung thư hoặc sẽ tiến triển thành ung thư. Trên thực tế, đa số trường hợp nhiễm HPV sẽ được hệ miễn dịch loại bỏ mà không gây ra biến chứng nghiêm trọng. 

Vì vậy, thay vì quá lo lắng khi nhận kết quả xét nghiệm, người bệnh nên tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ, tái khám đúng lịch và thực hiện các phương pháp tầm soát cần thiết để đánh giá nguy cơ một cách toàn diện. 

4. Xu hướng tầm soát hiện đại trong đánh giá nguy cơ ung thư cổ tử cung

Việc phát hiện dương tính với HPV tuýp 18 mới  là bước đầu để nhận diện nguy cơ ung thư cổ tử cung. Tuy nhiên, kết quả HPV dương tính không phản ánh đầy đủ khả năng tiến triển của những tổn thương này. Do đó, việc kết hợp các phương pháp xét nghiệm phù hợp sẽ giúp bác sĩ có thêm cơ sở để phân tầng nguy cơ và xây dựng kế hoạch theo dõi hiệu quả. 

Với sự tiến bộ của y học hiện đại, nhiều phương pháp tầm soát ung thư phụ khoa đã được ứng dụng nhằm hỗ trợ phát hiện sớm nguy cơ ung thư với độ chính xác cao hơn, ít xâm lấn hơn. Gene Solutions đã ứng dụng công nghệ gen hiện đại để phát triển hệ sinh thái tầm soát ung thư phụ khoa ,hỗ trợ từ sàng lọc đến phân tầng nguy cơ:

Hệ sinh thái tầm soát ung thư phụ khoa của Gene Solutions

• Cervix360: Giải pháp kết hợp methyl hóa PAX1 & JAM3 cùng định type HPV, hỗ trợ phát hiện sớm và phân tầng nguy cơ ung thư cổ tử cung với độ nhạy và độ đặc hiệu cao và góp phần giảm khoảng 80% chỉ định soi cổ tử cung không cần thiết ở nhóm phụ nữ nhiễm HPV nguy cơ cao. 
• epiHERA: Giải pháp phân tích methyl hóa CDO1 & CELF4, hỗ trợ phát hiện sớm và phân tầng nguy cơ ung thư nội mạc tử cung.

• SPOT-MAS Eva: Giải pháp hỗ trợ phát hiện sớm đồng thời 02 loại ung thư phụ khoa phổ biến & nghiêm trọng, với độ chính xác cao và xâm lấn tối thiểu.
• SPOT-MAS 10: Giải pháp tầm soát đồng thời 10 loại ung thư bằng công nghệ giải trình tự gen thế hệ mới (NGS), hỗ trợ phát hiện sớm với độ chính xác cao.

Các giải pháp này không chỉ giúp phát hiện sớm mà còn góp phần giảm các thủ thuật xâm lấn không cần thiết, cải thiện trải nghiệm và tâm lý cho người bệnh.

HPV tuýp 18 có thể gây ung thư cổ tử cung, tuy nhiên nếu như các chị em chủ động thăm khám định kỳ cũng như phát hiện sớm và chủ động thăm khám y tế sẽ giúp các bác sĩ những thay đổi bất thường và hỗ trợ xây dựng kế hoạch theo dõi hiệu quả. Để được tư vấn về hệ sinh thái xét nghiệm ung thư phụ khoa và lựa chọn giải pháp phù hợp, bạn hãy liên hệ Gene Solutions thông qua hotline 0287 101 8688. 

————————-

*Nguồn tham khảo:

1. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/cervical-cancer
2. https://www.gavi.org/vaccineswork/how-does-hpv-cause-cervical-cancer
3. https://www.cdc.gov/sti/about/about-genital-hpv-infection.html
4. https://publications.iarc.who.int/Book-And-Report-Series/Iarc-Monographs-On-The-Identification-Of-Carcinogenic-Hazards-To-Humans/Human-Papillomaviruses-2007